“Pleidooi voor de zelfstandige zorg professional”

Onlangs sprak ik met een oud-collega over de vraag; of het de kwaliteit van zorg ten goede komt als het aantal ZZP’ers in de zorg zal blijven toenemen. Al snel bleek dat we soms verschillend tegen dit vraagstuk aankeken. Echter bleek er zeker ook begrip voor elkaars argumenten te bestaan.

Natuurlijk, Hij heeft gelijk als hij zegt dat het de cliënt gebaat is bij continuïteit van vaste zorgverleners. Geen enkele zorgvrager zit te wachten op elke dag een ander gezicht. Niets is zo vervelend voor een zorgvrager als steeds opnieuw kennis te moeten maken en steeds zijn of haar verhaal opnieuw te moeten doen. En natuurlijk is dossierkennis en relatieopbouw een groot goed.

Daarentegen moeten we ook reëel zijn en erkennen dat wij als zorgverleners slechts passanten zijn. Passanten in het leven van een zorgvrager die soms kort, soms lang deel uitmaken van het dagelijkse bestaan van een zorgvrager. Maar in de meeste gevallen komt er een moment dat de wegen zich zullen scheiden. Dat is een gegeven waarvan we ons allen bewust moeten zijn.

Geen enkele zorgverlening is natuurlijk hetzelfde. ‘De zorg’ is een breed en veelzijdig begrip.

Je hebt te maken met verschillende zorgdisciplines, verschillende zorg overeenkomsten, verschillende zorgvragers, en verschillende zorgplannen. Daardoor is de bovenstaande vraag waarschijnlijk ook niet zo één twee drie te beantwoorden. Elke situatie is op zichzelf. Of zoals een oud docent van mij altijd zo mooi zei; ‘ieder mens is een unieke psycho-socio-somatische eenheid’. Hierdoor zullen enkele van jullie zich wellicht niet kunnen vinden in mijn pleidooi voor de zelfstandige zorgondernemer. Desondanks wil ik mijn mening hierover toch graag met jullie delen.

Voor diegene die mij niet persoonlijk kennen zal ik even kort uiteenzetten wie ik ben. Dit doe ik voor de verandering eens aan de hand van de begeleidingsdriehoek; Mijn naam is Gaby de Jong, 42 jaar oud, getrouwd en vader van in totaal 3 kinderen. Hoek 1) ik ben zorgprofessional, werkzaam als zelfstandig ambulant begeleider en zorgverlener in (met name) de gehandicaptenzorg. Hoek 2) Ik ben ouder van een dochter met een niet aangeboren hersenletsel (thuiswonend) en van een zoon met gedragsproblematiek (wonend binnen jeugdzorg). 3) ik ben patiënt nadat er bij mij ooit een tumor aan mijn hypofyse is ontdekt (succesvol verwijderd overigens). Ik acht mijzelf daardoor in staat het vraagstuk vanuit de verschillende hoeken van de driehoek te bekijken en te belichten.

Persoonlijk zie ik grote voordelen van zelfstandige zorgverleners. Om verschillende redenen ben ik van mening dat deze groep een positieve bijdrage kunnen leveren aan de kwaliteit van zorg;

Een zelfstandige zorgverlener bepaald zelf de doelgroep met wie hij/zij wil werken. Dit klinkt misschien heel suf, maar het heeft indirect alles te maken met motivatie en inzet. In vast dienstverband is het veelal de organisatie of instelling die bepaald op welke afdeling ze jou nodig hebben. Dit kan leiden tot desinteresse in de uitvoering van de zorgverlening. Je voert natuurlijk gewoon je taak uit, de hypotheek moet tenslotte ook worden betaald, maar je doet dit niet langer met dezelfde overtuiging en inzet die je had toen je voor dit prachtige vak koos. En dat is jammer!

Een zelfstandig zorgverlener is zelf verantwoordelijk voor de geleverde zorg. Hij of zij kan zich niet verschuilen achter een organisatie, een team, een leidinggevende, of een collega. Hij/zij is zelf verantwoordelijk voor de uitvoering en de naleving van zorg en visie. Daarnaast is een zelfstandig zorgverlener ook ondernemer, welke zelf ook gebaat is bij een tevreden klant (cliënt/patiënt). Hierdoor is het voor een zorgverlener ook veel eenvoudiger om samen met de zorgverlener de uitvoering van zorg te bepalen en te evalueren. Het lijntje is kort en duidelijk!

Een zelfstandig zorgverlener is in het geval van flexibele inzet veelal verschoond van (irrelevante) voorkennis. De “inval ZZP’er” is, met andere woorden, veelal niet gekleurd in zijn of haar oordeel ten aanzien van de cliënt/patiënt. Ook maakt de flexibel werkende zorgverlener geen onderdeel uit van een mogelijk eerder ontstaan conflict tussen cliënt en zorgorganisatie. Hierdoor wordt de zorgverlener vaak positief ontvangen door de cliënt, een neutrale partij met wie hij/zij eerder in gesprek zal gaan. Met als voordeel dat bepaalde situaties eerder zullen worden besproken en mogelijk zelfs sneller zullen worden opgelost.

Een zelfstandig zorgverlener die flexibel werkt is vaker ontlast van neventaken. Dit zorgt ervoor dat er meer tijd is voor de cliënt/patiënt zelf. Veel zorgverleners in vaste dienst zijn administratieve medewerkers geworden tegen wil en dank. De werkzaamheden waarvoor de zorgverlener ooit heeft gekozen worden in veel gevallen voorbijgestreefd door allerlei verplichte bijzaken. Het plezier in het werk van de zelfstandige zorgverlener komt hierdoor vaak terug. Er kunnen zijn, voor de cliënt, op de werkvloer, persoonlijke aandacht en nabijheid, een luisterend oor en een leuke activiteit. Iets waar beide partijen van groeien en de kwaliteit van zorg vergroot!

Een zelfstandig zorgverlener bepaald zelf wanneer hij/zij wil werken. Dit lijkt een non-argument, maar dat is het zeker niet! Als gevolg van een zelfbepaalde balans tussen privétijd en werktijd is de zelfstandige zorgverlener vaak zelf ook beter in balans. Iets wat door enkele van de doelgroepen soms feilloos wordt aangevoeld. Niet met tegenzin je negende dienst op rij moeten werken, niet een dubbele dienst hoeven te draaien, geen ongewenste nachtdienst te moeten draaien, niet op het laatste moment een zieke collega te hoeven vervangen. Het werkt allemaal door in ons zelf, en daarmee ook in de kwaliteit van zorg.

En zo kan ik nog wel enkele voordelen bedenken van het zelfstandig ondernemerschap in de zorg. Maar ik ga ervanuit dat ik mijn boodschap duidelijk heb gemaakt.

Ik word dikwijls benaderd door mensen die overwegen om de overstap te maken naar een vorm van zelfstandigheid in de zorgverlening. Soms nodig ik ze uit en onder het genot van een bak koffie vertel ik vol enthousiasme hoe ik het allemaal ervaar. Zelf ben ik ook jaren in dienst geweest van een organisatie, waardoor ik bepaalde zaken goed met elkaar kan vergelijken. Voor mij persoonlijk geldt dat ik het plezier in mijn werk weer terug heb gevonden. En dat gun ik iedereen met een zorghart!

Menigmaal heb ik uitstekende zorgverleners het zorg-vak zien verlaten. Uitstekende zorgverleners die toevallig niet zo goed waren in de verplichte neventaken. Of collega’s die door de hoge werkdruk hebben gekozen voor een ander vak. Niet met hun hart, maar met hun verstand. En dat vind ik werkelijk doodzonde! In een tijd dat elke goede zorgverlener keihard nodig is!

En als ik er door middel van dit pleidooi er mede voor kan zorgen dat de goede zorgverleners het vak weer omarmen, dat ze weer met plezier naar hun werk gaan, al is het er maar één. Dan is mijn pleidooi in elk geval niet voor niks geweest!

Gaby

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *